Vergelijk gratis, objectief en onafhankelijk alle internetproviders
Ben Woldring
Vragen? De helpdesk is momenteel gesloten.
Wij zitten straks vanaf 9.00 uur weer voor u klaar!
Vergelijk en kies de beste deal
Alles-in-1 vergelijken

Column: “Internetconsumenten ‘vermoorden’ de media”

Leestijd: 6 minuten

Steeds vaker zien we dat niet professionele journalisten maar gewone burgers als eerste schokkend nieuws rapporteren. De schokkendste foto van de vermoorde Theo van Gogh werd met een mobiele telefoon genomen en beelden van de Londense bomaanslagen stonden uren eerder in internetfotoboeken dan in kranten. Consumenten hollen de media van binnenuit uit.

Vertelt het Journaal wel alles en tonen ze alle beelden van nieuws en rampen? Natuurlijk niet. Een televisieuitzending heeft maar een maximum aantal minuten zendtijd. Het zit niet in de genen van de nieuwsmakers om meer nieuwsbeelden en achtergrondverhalen op hun internetsites te plaatsen en tv-kijkers daarnaar door te verwijzen. Hetzelfde geldt voor de meeste kranten en radiomakers.

Tot, zeg, 10 jaar geleden moest je geloven wat er op radio, televisie en in de kranten verscheen. Maar met de komst van breedbandinternet, digitale foto- en videocamera's en nieuwe typen internetdiensten begint de consument zelf nieuws te maken en publiceren.

Wel eens van Flickr.com gehoord? Flickr heeft niets te maken met sexuele geaardheid maar is fotoboekdienst waar internetters gratis foto's naar kunnen uploaden. In Nederland zijn er diensten als MijnAlbum.nl en Saytjeez.nl maar Flickr onderscheidt zich daarvan in een aantal opzichten. De belangrijkste is dat foto-uploaders trefwoorden aan al hun foto's meegeven zodra ze on line zetten, zogeheten tags. Een foto van bijvoorbeeld de Eiffeltoren bevat trefwoorden als Parijs, Eiffeltoren, romantisch, vakantie en Frankrijk. Op zich niet zo schokkend, ware het niet dat Flickr ook een zoekmachine bevat, waarmee al deze trefwoorden op bijna verslavende wijze te doorzoeken zijn.

De eerste foto's van de terroristisch aanslagen in Indonesië in september 2004 verschenen op Flickr.com en vonden binnen de kortste keren hun weg naar belangstellende nieuwsgravers. Een recenter voorbeeld zijn de bomaanslagen in Londen op 7 juli 2005. Binnen enkele uren nadat de 4 terroristische explosies zich hadden voorgedaan, stonden er tientallen foto's op Flickr met beelden van de uiteen gereten dubbeldekkerbus, paniekerige Engelse die de metrostations verlietentoesnellende hulpdienstenpolitieafzettingen maar ook beelden van slachtoffers.

Een van de opties in Flickr is dat gebruikers zelf publieke mappen, een soort dossiers, kunnen maken en daar gezamenlijk een groot fotoboek samenstellen. De gefotografeerde sfeerbeelden op Flickr in de groep 'London Bomb blasts' konden direct concurreren met de beelden die op televisie waren te zien en de volgende dag in de kranten. Het fotoalbum wordt tot op de dag van vandaag bijgewerkt met nieuwe beelden en bevat nu bijna 1.100 foto's.

Het Flickr-voorbeeld is slechts illustratief voor de wijze waarop consumenten een steeds actievere rol spelen in de dagelijks nieuwsvoorziening in de media. Op tal van gespecialiseerde weblogs verschijnen dagelijks berichten die voor bepaalde groepen consumenten van belang is. Die informatie verschijnt echter nooit in de krant, omdat het slechts relevant is voor een kleine doelgroep. Vast staat dat consumenten niet enkel de rol van nieuwsontvanger spelen, maar ook die van nieuwsmáker.

Waar Flickr een site is om foto's te uploaden en zoeken, vervullen Blinkx en Google een vergelijkbare rol voor video. Blinkx is enkel een gespecialiseerde zoekmachine, Google Video voegt daar nog een dimensie aan toe. Bij Google Video kan iedereen zijn zelfgemaakte beelden ook uploaden, op internet zetten. Dat kost niets, zo lang je de beelden maar van goede trefwoorden en een beschrijving voorziet. Over niet al te lang wordt het zelfs mogelijk geld te gaan vragen aan internetters om je videobestanden te bekijken. Google wordt dan een soort snel doorzoekbare videotheek. Films van particuliere filmmakers kunnen in de virtuele Google-schappen schouder aan schouder komen te staan met beelden van het Journaal.

Radio, televisie en kranten onderscheiden zich nog van de particuliere berichtgeving in het feit dat een hoofdredactie bij de nieuwsbedrijven bepaalt wat ze aan het publiek tonen en wat niet, publiek met wie ze al jaren een vaste vertrouwensband hebben. Die vaste doelgroep ontberen de meeste internetsites. Particulieren zijn 'gelegenheidsreporters'. En ja, de betrouwbaarheid staat niet per definitie vast.

Critici betwisten nog welke rol burgers kunnen spelen bij de verslaggeving via hun eigen foto- of weblogsites. Maar het staat vast dat iedereen met een camera of een eigen website nieuws kan publiceren.

Nederlandse kranten komen er achter dat ze niet om de 'lezer als reporter' heen kunnen. Verscheidene uitgevers treffen momenteel voorbereidingen om hun sites zodanig in te richten dat krantenlezers ook krantenmakers kunnen worden. In de loop van het jaar komen deze sites on line. De vorm daarvan wisselt. Bij de ene nieuwssite struint de krantenredactie zelf het web af, op zoek naar meldenswaardig (weblog)nieuws. Bij de andere nieuwssite gaan lezers zelf de site vullen, de krantenredactie waakt enkel over de kwaliteit van de berichten. Lezers worden als het ware correspondenten van hun eigen krant.

De uitgever met het grootste Nederlandse correspondentennetwerk is geen krantenbedrijf noch afkomstig uit de hoek van radio of televisie. Ilse Media beschikt over een actief correspondentennetwerk van meer dan 100.000 Nederlandse internetters. Ilse Media is wellicht het bekendst van zoekmachine Ilse.nl, Startpagina.nl en nieuwssite Nu.nl, maar ze is ook de eigenaar van onder meer Web-log.nl. Dat is een site waar iedereen die dat wil gratis een weblog kan beginnen, een eenvoudig te onderhouden persoonlijke homepage annex nieuwssite.

De sites onder de Web-log.nl-vlag wisselen stevig van aard en kwaliteit. Maar als slechts 1 procent van de sites lezenswaardig is, zijn dat er nog 1.000 in totaal. Dat is een hoeveelheid waar menig uitgever jaloers op zou zijn.

Ondanks de enorme berg dagelijkse berichten op Web-log.nl weet moederbedrijf Ilse haar correspondentennetwerk nog niet te vervlechten met de nieuwsberichten op bijvoorbeeld Nu.nl en zodoende de echte volkskrant te maken, een nieuwssite voor en door de lezers. Paul Molenaar, de baas van Ilse Media, is zich bewust van het kapitaal waar hij op zit. Zo valt te lezen op zíjn persoonlijke weblog.

De komende jaren zal blijken of, bijvoorbeeld, De Telegraaf en NRC Handelsblad gaan vechten om de nog verborgen internetschrijftalenten van je buurman of actuele fotoneusje van je nichtje. Of wellicht verleidt Ilse hen.

Erwin Boogert

Erwin Boogert is journalist bij verscheidene technologiepublicaties en schrijft deze column op persoonlijke titel
Geactualiseerd: zondag 21 augustus 2005
Dit nieuwsbericht is ouder dan een jaar. Je kunt daarom niet meer reageren.

Laatste nieuws

Vergelijk en kies de beste deal

Op Internetten.nl vergelijken we gratis alle internet pakketten en providers. Geef aan wat je belangrijk vindt, wij zetten dat op een rijtje. Dan kun jij gemakkelijk een keuze maken.

Navigatie